“เมื่อครั้งทรงพระเยาว์ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงใช้เวลาส่วนใหญ่ในการศึกษาของพระองค์ในประเทศ สวิสเซอร์แลนด์ อยู่มาวันหนึ่งพระอาจารย์พูดถึงเมโสโปเตเมีย ทรงไม่ทราบว่าคืออะไร จึงทรงเข้าไปค้นในห้องสมุดของโรงเรียน จากนั้นประมาณสามสิบปีที่แล้วทรงมีพระราชดำริว่า แล้วประชาชนไทยล่ะ หากต้องการข้อมูลเพื่อการศึกษา จะหาได้จากไหน...นี่แหละ คือที่มาของพระราชดำริโครงการสารานุกรมไทยฉบับเยาวชน”
...นี่คือคำบอกเล่าถึงสายพระเนตรอันยาวไกลและน้ำพระราชหฤทัยอันเปี่ยมล้นมหา ศาลที่ทรงคำนึงถึงการศึกษาของเยาวชนอันเป็นกำลังสำคัญของประเทศชาติ ที่ ฯพณฯ องคมนตรีศ.นพ.เกษม วัฒนชัย ไ ด้บอกเล่าให้ฟังเนื่องในโอกาสเปิดตัวโครงการคลังปัญญาไทย และเว็บไซต์
www.panyathai.or.th ระหว่างภาครัฐและเอกชน นำทีมโดยสมาคมเว็บไทย และสำนักงานสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ที่เล็งเห็นว่ายังคงมีประโยชน์มากมายในพื้นที่ของโลกไซเบอร์ แต่ในขณะนี้เด็กและเยาวชนไทยกว่าร้อยละ 70 กลับใช้อินเทอร์เน็ตไปในทางที่ไม่สร้างสรรค์ และเสี่ยงต่อการเกิดเหตุอาชญากรรมเช่นการถูกล่อลวงไปชิงทรัพย์ ล่วงละเมิดทางเพศ หรือทำร้ายร่างกายจนถึงขั้นเสียชีวิตได้ จึงได้คิดหาทางแก้ด้วยการเปิดทางเลือกใหม่ที่สร้างสรรค์ให้แก่ผู้ใช้อินเทอร ์เน็ตทุกคน และยังเป็นการดำเนินรอยตามเบื้องพระยุคลบาทในโครงการพระราชดำริสารานุกรมไทย สำหรับเยาวชนอีกด้วย นั่นคือโครงการคลังปัญญา ด้วยเว็บไซต์ปัญญาไทย (
www.panyathai.or.th)
ดร.ครรชิต มาลัยวงศ์ ประธานโครงการคลังปัญญาไทย บอกว่า เว็บไซต์คลังปัญญาไทยนี้ จะเป็นแหล่งรวบรวมความรู้คล้ายกับหนังสือสารานุกรม แต่เป็นสารานุกรมออนไลน์ คล้ายกับเว็บไซต์วิกิพีเดีย (
www.wikipadia.com) ซึ่งเป็นสารานุกรมออนไลน์ที่มีข้อมูลความรู้มากที่สุดในขณะนี้ โดยใช้หลักการคล้ายกันกับวิกิพีเดีย โดยผู้ใช้อินเทอร์เน็ตที่มีความรู้ในเรื่องนั้นๆ สามารถใส่ข้อมูลที่ทางเว็บไซต์ยังขาดอยู่เข้าไปแบ่งปันกับผู้ใช้อินเทอร์เน็ ตคนอื่นๆ ได้
ทั้งนี้ เว็บดังกล่าวจะแบ่งเนื้อหาออกเป็นสองส่วน คือส่วนที่ใช้แสดงความรู้ที่แก้ไขไม่ได้ เช่น พระบรมราโชวาท , พระราชดำรัส , วิทยานิพนธ์ , หนังสือที่มีการตีพิมพ์แล้ว กับส่วนที่เปิดให้สามารถร่วมกันแก้ไขเพิ่มเติมได้ ซึ่งเนื้อหาในส่วนนี้จะเป็นบทความที่เกี่ยวกับความรู้ บทความที่เกี่ยวข้องกับการส่งเสริมความดี การกระทำความดี และการแนะนำการทำงานอย่างมีประสิทธิภาพ ในส่วนที่เป็นความรู้จะเน้นไปในเรื่องของภูมิปัญญาไทย เรื่องราวเกี่ยวกับท้องถิ่น วิชาการสาขาต่างๆ ส่วนที่เป็นการส่งเสริมความดี จะเน้นหนักไปในเรื่องของประวัติบุคคลที่มีความสามารถและมีคุณธรรมที่น่ายกย่ อง และคุณธรรมในศาสนาต่างๆ ในส่วนที่เป็นเรื่องการทำงานนั้น จะเน้นด้านการประกอบอาชีพ แนวทางการปฏิบัติงาน และการทำงานอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งเทคนิคการสร้างสารานุกรมแบบนี้จะทำให้ความรู้ที่จัดเก็บเป็นภาษาไทยมีเพ ิ่มมากขึ้นและขยายต่อยอดออกไปได้อย่างกว้างขวาง
“ เว็บคลังปัญญาไทย ได้รับแรงบันดาลใจจากพระราชดำรัสของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ที่ทรงพระราชทานว่า เด็กควรได้เรียนรู้ ควรได้เรียนความดี และควรได้เรียนวิธีทำงานได้ซึ่งเว็บนี้จะเปิดโอกาสให้ประชาชนทุกคนซึ่งไม่ว่ าจะอยู่ที่ไหนของเมืองไทย ก็สามารถแบ่งปันความรู้ซึ่งกันและกันได้”
และโดยที่ปีหน้าเป็นปีมหามงคลที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวจะทรงเจร ิญพระชนมพรรษาครบ 80 พรรษา เว็บไซต์จึงถือโอกาสนำเลขมหามงคล 80 มาเป็นจำนวนสาระที่ถูกบรรจุไว้เมื่อแรกที่เปิดใช้เว็บในวันที่ 1 ธันวาคม ซึ่งสาระทั้ง 80 เรื่องนี้ล้วนแล้วแต่เป็นเรื่องอันเกี่ยวเนื่องกับพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่ห ัวทั้งสิ้น อาทิ หญ้าแฝก เศรษฐกิจพอเพียง เกษตรผสมผสาน หรือคีตราชันย์ เป็นต้น
นอกจากนั้น ดร.ครรชิตยังได้กล่าวถึงเป้าหมายการสะสมสาระตั้งแต่วันนี้ไปจนถึงปีหน้าว่า อยากจะให้คนไทยทุกคน โดยเฉพาะครู – อาจารย์ นักวิชาการ นักเรียน นักศึกษา ที่มีข้อมูลสาระอยู่กับตัว อย่าเก็บไว้คนเดียว ควรนำมาต่อยอดแบ่งปันกันในเว็บนี้ และหากสามารถทำได้ อยากจะให้จำนวนสาระในปีหน้ามีถึง 80,000 เรื่อง เพื่อร่วมเฉลิมฉลองในวโรกาสมหามงคลดังกล่าว และถือเป็นการน้อมเกล้าฯ ถวายพระราชสักการะ สดุดีแด่องค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอีกด้วย
และที่สำคัญที่สุดคือดร.ครรชิตได้เปิดเผยว่า คณะทำงานทุกภาคทุกฝ่ายที่ลงแรงลงใจจัดทำเว็บนี้จนเสร็จสิ้นนั้น ล้วนแล้วมาด้วยใจอาสาสมัคร ไม่ได้มีค่างวดตอบแทน เพราะทุกคนต่างก็พูดเป็นเสียงเดียวกันว่า ตั้งใจจะทำถวายในหลวง
ด้านศิระ สัจจินานนท์ ในฐานะ Web Developer ผู้พัฒนาโปรแกรมที่ Run เว็บไซต์นี้กล่าวว่า โปรแกรมดังกล่าวถูกพัฒนามาจากโปรแกรมแบบ Open Souce สองตัวจากต่างประเทศ คือ โปรแกรม Drupal ซึ่งเป็นโปรแกรมแบบ CMS (Content Management System) คือโปรแกรมการจัดการระบบเนื้อหาเว็บไซต์ และโปรแกรม Media Wiki โดยจุดเด่นของโปรแกรมนี้คือสามารถเปิดให้ผู้ใช้อินเทอร์เนตสามารถเข้ามาเพิ่ มหรือแก้ไขเนื้อหาได้
“โปรแกรมตัวใหม่นี้สร้างจากโปรแกรมสองตัว แล้วหาจุดร่วมของโปรแกรมสองตัวนี้ จากนั้นสร้างตัวเชื่อมเพื่อจะ Run โปรแกรมใหม่ ออกมาเป็นโปรแกรมที่ใช้กับเว็บไซต์ปัญญาไทย ใช้เวลาพัฒนาโปรแกรมทั้งหมดประมาณ 2 เดือน โดยผมตั้งชื่อโปรแกรมใหม่ตัวนี้ว่า “ปูทะเล” ”
เมื่อถามถึงชื่อโปรแกรมที่นักพัฒนาเว็บไซต์รายนี้ตั้งขึ้น เจ้าตัวบอกว่าเกิดจากแรงบันดาลใจในพระราชนิพนธ์ “พระมหาชนก” ที่กล่าวไว้ว่า ปูทะเลคือมหาวิทยาลัยแห่งความเพียรพยายาม ดังนั้นปูทะเลที่ตั้งใจทำในครั้งนี้ ก็ถือเป็นหนึ่งของความเพียรพยายามที่อยากจะทำถวายพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หั วด้วย
